martes, 12 de marzo de 2013

EH-n ez gara hain ezberdinak

Centro de Investigaciones Sociológicas (CIS)-ek argitaratutako azkenengo inkestan, Estatu mailan "ustelkeria" eta "politika" 3. eta 4. arazoak dira hiritargoaren iritzian, langabezia eta krisialdi ekonomikoaren atzetik. Politika (eta politakariok) sekulako sinesgarritasun eza dauka egun hauetan, eta horrek esan nahi du, nire iritziz, egunero dauzkagula arrazoiak demokraziaren birsorkuntza defendatzeko. Eta hau Espainara eta Euskal Herrira aplikatu daiteke.

Egia da Euskal Herrian hizkuntz propio bat daukagula, eta hori ezberdintasun bat da; hainbat ezaugarri ezberdinak dauzkagu kultura arloan; eta 2,2 milioi pertsonetarako, lau Parlamentu dauzkagu, eta hori ere ezberdintasun bat da, bai (2,8 milioi pertsonentzako, Nafarroa hartuta, 5 Parlamentu). Hori dena, egia da.

Batzutan entzuten da Espainia "lastre" bat dela Euskal Herriarentzako, krisialdi ekonomikoa larriagoa delako (ikusitear dago nola bukatuko den urtea hemen arlo honetan) eta, batez ere, krisialdi politikoa eta ustelkeria kasuengatik. Eta zer gertatzen da hemen? Ba atzo bakarrik, albistegiak ikus-entzuterakoan bi albiste nahiko "itxusi" agertzen ziren: Nafarroan ustelkeri kasuak eta Euskadin uztezko espioitza kasua EAJ-ri lotuta. Esandakoa: ez garela hain ezberdinak segun eta zer gaietan.

Nafarroatik hasita, Barcina presidentak esan du ez duela ezer "ilegala" egin. Eta ni ez naiz inor egina legala edo ilegala dela esateko. Baina neure aburuz, egindakoak - egindakoak eta asken asteetan ezagututakoak - guztiz ezmorala da.

Eta Euskaditik jarraituta, "Telleria" (eta "Miñao") kasuari dagokionez, gure instituzioek (Jaurlaritza, alderdiek, Ertzaintzak,...) ematen ari duten irudia benetan hobea izango litzateke,... asko gainera!

Inporta zaidana kasu hauek aipatutako politikaren (eta instituzioen) sinesgarritasun eza gizartean handitzen dutela da. Eta dinamika honekin apurtzen ez baldin badugu demokrazian sinesten dugunok, alderdi edo mugimendu populista eta demagojiko (eta errazista???) bati sekulako leku politikoa utziko diogu. Eta auskalo non bukatzen den hori! Esperientziak egon-badaude gure Historia gertuan zehar.

Noski, egoera hau ez da arazo bakar baten eraginez sortu; arazo asko dago, galdera asko egiteko, eta nik behingoz ez dauzkat erantzun guztiak. Baina proposamenak sinesgarritasun eza hori konpontzen hasteko, egon badaude. Eta oso konkretuak gainera.

Adibidez, duela egun batzuk César Molinas eta J.A. Gómez politologoek idatzitako artikulu bat irakurri nuen, "Zer egin ustelkeriarekin" lerroburua zeukan. Eta haiek, hainbat autore bezala, ustelkeriarekin bukatzen hasteko eta gure sistema demokratikoa berpizten hasteko, defendatzen dute bi erreforma handi:
1. Barne demokrazia, politika hobea egiteko.
2. Gardentasun neurri erradikalak, kontrol eta ebaluaketa gehiago egoteko.

Nik beraiekin bat nator. Nire iritziz, alde batetik primariekin, zerrenda irekiekin, kontsulta dinamikekin (etab.), eta beste aldetik dirulaguntza publiko guztien erabileraren esagutzarekin, alderdien ondare eta balantzeen argitaratzekin (etab), hain egoera larrian ez ginateke egongo.


lunes, 11 de marzo de 2013

Tendremos "primavera" en Europa?

Florecerá una especie de "primavera árabe" (sin violencia, a poder ser) a la europea? Desde luego, motivos hay unos cuantos. Hay gente que ya lo está sugiriendo...


De momento, no hace falta irse a hasta Bruselas... yo el #14N no voy a faltar

viernes, 8 de marzo de 2013

Poderes Salvajes

El profesor Zubero me recomendó la lectura de Poderes Salvajes. La crisis de la democracia constitucional (Trotta, 2011) y la verdad es que no me está decepcionando.

Cuatro párrafos a modo de síntesis. Dice Ferrajoli, quien no se apunta a la tesis de responsabilizar sólo a quienes ostentan el mando, que vivimos una crisis por arriba (representantes) y por abajo (representados).

Por arriba hay cuatro factores que componen esta crisis:
- verticalización y personalización de la representación;
- progresiva confusión entre la esfera pública y privida y concentración de poderes políticos y económicos, doknde resulta cada vez más fuerte la relación entre dinero, información y política;
- pérdida del papel de mediación representativa de los partidos políticos, al dedicares en exclusiva a su integración en las instituciones;
- control de la información.

Por abajo, hay otros cuatro factores de crisis:
- denigración de la discrepancia o de los diferentes;
- despolitización masiva, y disolución de la opinión pública, por la desinformación y mentira, sobre todo televisiva, y la pérdida de sentido cívico;
- no participación ciudadana en la vida pública;
- manipulación de la información y decadencia de la moral pública.

Y para no cambiar de número, propone cuatro soluciones:
- el método electoral proporcional;
- un sistema de incompatibilidades y de separación eficiente;
- refundación de los partidos políticos y formas de democracia participativa;
- reforzar la libertad de información y la garantía de su independencia.

Al parecer, Ferrajoli se refiere a su país... ¿o no?

martes, 5 de marzo de 2013

GALDE jaiotzear dago

Aldizkari berri bat jaiotzear dago. Bere izena, GALDE.
GALDE argitalpenak aldizkari politiko-kulturala izateko helburua dauka, ideiena eta iritziena, irekia, askea, inolako lotura politikorik edo instituzionalik gabea, egungo errealitateari buruzko galdera sorta egiteko beharrari erantzuna emango dion aldizkaria, bai eta herri honetako jende ezberdinak eta progresistak dituen, ditugun, kezka guztiak islatzeko agerkaria ere. Euskadiko errealitate berezian sustraitutako aldizkaria eta, hortik aurrera, mundura, eta arazo eta kezka guztiei irekia. Paperezko aldizkari bat, baina edizio digital batekin osatua.

Euskadiko eta Nafarroako gizartearen gisa eta era ezberdinetako konplexutasunen eta pluralitateen inguruko, eta bere ondorioen inguruko, aldizkari “espezializatua”, batik bat ezberdintasunen areagotzearekin zerikusia duten ondorio ezkorren inguruan; galdera ugarirekin eta hainbat gairen inguruko ziurtasun askorik gabe. Berauek izan daitezke ETA ondorengo gizartearen itxaropen ezberdinak, baliabideekiko harrapari eta jasangaitza den ekoizpen eta kontsumo eredu bidegabeekiko kritika, esklerotizaturiko alderdien eskuetan dagoen erritual gisa ulertzen den politikarekiko kritika, etorkinen integrazioarekiko erronka edota emakumeen berdintasunerako borrokan egiteke dagoen lana.

Eta hori guztia, iraultzaren amets zaharrari uko egin gabe, hau da, askeago, bidezkoago eta planetarekin harmonian legokeen gizarte bat eraikitzeko helburua albo batera utzi gabe. Prozesu luze horretan, oso luzea izango dela susmatuz, parte hartzea eta gure hondar alea jartzea gustatuko litzaiguke.

Info gehiago hemen.